Çin’de milyarı aşacak Kovid-19 olay öngörüsü

Pekin idaresi, geçen ayın başında önlemlerin kaldırılmasının akabinde olay sayılarını açıklamayı bırakırken ülkedeki çok sayıda büyükşehir ve eyalette sıhhat yetkilileri nüfusun büyük kısmının halihazırda enfekte olduğunu bildiriyor.

İnternete sızan bir hükümet evrakı, 1-20 Aralık tarihlerinde başşehir Pekin ile Guangcou ve Şanghay üzere büyükşehirlerdeki yayılmanın 248 milyon yeni enfeksiyona yol açtığına işaret ederken, ülkenin en büyük kenti olan 25 milyonluk Şanghay’da sıhhat yetkilileri, virüsün aralık sonu prestijiyle nüfusun yüzde 70’ine bulaştığını söz etmişti.

Öte yandan, yeni yılda birinci haftalarda kırsal nüfusun da ağır olduğu kimi eyaletlerden gelen açıklamalar, kırsal bölgelerdeki yayılmanın beklenenden süratli olduğuna ortaya koyuyor. 100 milyon nüfuslu Hınan eyaletinde nüfusun yüzde 89’una virüs bulaştığı, 80 milyon nüfuslu Siçuan eyaletinde de bulaşma oranının yüzde 80’i aştığı iddia ediliyor.

Sağlık uzmanları kitlesel yayılmanın bu türlü devam etmesi halinde kış aylarında ülkedeki 1,4 milyar nüfusun yüzde 70’ini oluşturan en az 1 milyar kişinin enfekte olacağını öngörürken, tedbire ve denetim önlemlerinin geri dönülmez hale geldiği salgın tablosunda, bu basamakta acil bakım ve tedavi hizmetleri ile hastalıkla çabaya odaklanılması, aşılamayla bağışıklık seviyesinin artırılması gerektiği görüşünü söz etti.

Önlemlerdeki ani istikamet değişikliği, yayılmayı hızlandırdı

Hong Kong Üniversitesi Halk Sıhhati Fakültesi Epidemoloji Kısmı Lideri Ben Cowling, bilim mecmuası Nature’da yayımlanan makalesinde, ülkelerin salgın hastalıklarla gayrette izlediği tipik bir planda, birinci kademede tedbire ve tecrite yönelik önlemleri genelde salgın dalgalarının tesirini azaltmaya yönelik önlemlerin izlediğini, lakin Çin’in “sıfır vaka” siyasetindeki ani taraf değişikliğinin virüsün yayılma suratını artırdığını, sıhhat sisteminin hazırlıklarını tamamlayabilmesi için gereken vakti tanımadığını vurguladı.

Cowley, konuk olarak katıldığı, South China Morning Post gazetesinin podcast yayınında, mevcut eğilimlerle Çin’de kış aylarında 1 milyardan fazla enfeksiyon olacağının öngörüldüğünü belirterek, “Çin, başından itibaren uyguladığı sıkı denetim önlemleri nedeniyle evvelki büyük çaplı salgın dalgalarını yaşamadı. Bu yüzden kitlesel bağışıklık eşiği düşük. Hakim Omicron alt varyantlarının bulaşıcılık seviyesi göz önüne alındığında nüfusun büyük çoğunluğunun enfekte olması kaçınılmaz” tabirlerini kullandı.

Bu kadar büyük ölçekli bir yayılmanın tehlikeli yeni varyantlar ortaya çıkarabileceğine dair telaşlara de değinen Cowley, “1 milyar enfeksiyon, virüsün yeni mutasyonlar için 1 milyar yeni yol bulması manasına geliyor. Fakat bunun yeni bir varyantı ortaya çıkarıp çıkarmayacağını öngörmek sıkıntı. Çin’de daha evvel Omicron’un birinci alt varyantları dahi geniş çaplı salgınlar olmadı. Ülke nüfusu enfeksiyona açık olduğu için virüsün aşması, etrafından dolaşması gereken bir bağışıklık manisi yok. Bu mutasyon ihtimalini azaltacak bir faktör” değerlendirmesinde bulundu.

Odak, hastalıkla gayret ve vefatları azaltmak olacak

Salgının başlarında Ulusal Sıhhat Kurulun Kovid-19 ile uğraş uzman grubuna başkanlık eden Çinghua Üniversitesi Vanke Halk Sıhhati Fakültesi Dekan Yardımcısı Liang Vannien, Çin Kamu Diplomasisi Birliğinin Pekin’de düzenlediği “Kovid-19 önlemlerinin optimizasyonu” bahisli toplantıda gazetecilere değerlendirmelerde bulundu.

Çin’in 8 Ocak’tan itibaren Kovid-19’u “A sınıfı salgın hastalık” olarak ele almayı bıraktığı hatırlatan Liang, “A sınıfı salgın hastalık olarak ele almak, karantina önlemlerini, yakın temastakilerin takibini, yerlerin tecridini ve dezenfeksiyonunu gerekli kılıyordu. B sınıf salgın hastalıkta ise kritik hadiselerin tedavisine ve sıhhat hizmetlerinin güçlendirilmesine tartı verilecek” dedi.

Liang, Çin’in salgının başından itibaren vaktinde, tesirli ve bilimsel önlemler almaya çalıştığını, gelişen duruma nazaran hareket ettiğini, 2020’de Vuhan’da ve 2022’de Şanghay’da uygulanan büyük çaplı kapanmaların yaşanan zorluklara karşın virüsün ülke geneline yayılmasını ve büyük çaplı can kayıplarını önlediğini vurguladı.

Tedbirler sayesinde salgın devrinde halk sıhhatinin korunduğuna, ülkede 2019’da 77,3 olan ortalama ömür mühleti beklentisinin 2022’de 78,2’ye çıktığına işaret eden Liang, “Bulaşıcılık vakit içinde arttı. Yepyeni tipinde bir taşıyıcıdan ortalama 2 şahsa bulaşan virüsün bulaşıcılığı Delta varyantında 4’e, Omicron’da 8,9-9,5’e ve BA.1 ve BA.5 üzere alt varyantlarda ise 20’ye kadar çıktı. Bağışıklıktan kaçma oranı da arttı, lakin vefat oranı azaldı. Biz de bu değişime uygun olarak önlemlerimizi, virüsü denetimden hastalığı önlemeye hakikat güncelledik. Bugün bile virüs hakkında gereğince bilgimiz yok, hala patolojisini bilmiyoruz. Yapabileceğimiz tek şey esnek tedbirler almak ve bilgimizi artırmaya çalışmak.” sözlerini kullandı.

Salgın hastalıklarla uğraşta bulaşma suratı, toplumdaki bağışıklık seviyesi ve ülkedeki sıhhat imkanlarının kapasitesinin göz önüne alınması gereken üç faktör olduğuna işaret eden Liang, “Ancak bu üç faktörden ikisini dengeleyebiliyorsanız halk sıhhati önlemlerini gevşetebilirsiniz. Bir istikrar kurmanız lazım, optimize önlemler almak istiyoruz, halkın sıhhatini ve insan hayatını korumak için amaca yönelik önlemler almak istiyoruz” dedi.

Aşılanma yüzde 90

Hastanelerde yoğunluğun önlenebilmesi için tedavi öncesi hizmetlerin geliştirilmesi, yaşlı ve risk kümesindekilerin sıhhat durumunun aile doktoru tarafından mahalli seviyede takip edilmesi gereğine işaret eden Vang, ilaç temini ve aşılamanın kıymetine vurgu yaptı.

Genel nüfusta aşılanma oranının yüzde 90’ı aştığını lakin risk kümesi yaşlı nüfusta beklenen seviyede olmadığına dikkati çeken Vang, “Aşılama hasta olma oranını düşürmek açısından değer taşıyor. Aşılamaya çok değer veriyoruz, inaktif aşılardan başladık, artık öbür cinsleri de ekliyoruz. Aşılamadan çabucak sonra müdafaa tesiri güzel oluyor, lakin daha sonra azalıyor münasebetiyle hatırlatma dozlarıyla nizamlı bir aşılama programı uygulamak gerek” diye konuştu.

Bir cevap yazın